DAROWIZNA W RODZINIE-KIEDY JEST ZWOLNIONA Z PODATKU?

Darowizny między najbliższymi członkami rodziny (tzw. I grupa podatkowa, a w praktyce tzw. „grupa zerowa”: małżonek, dzieci, rodzice, rodzeństwo itd.) mogą być całkowicie zwolnione z podatku – ale tylko po spełnieniu określonych warunków.

Kwoty wolne od podatku (bez zgłoszenia)

Jeżeli darowizna nie spełnia warunków pełnego zwolnienia, w 2026 roku obowiązują limity:

• I grupa podatkowa – 36 120 zł
• II grupa podatkowa – 27 090 zł
• III grupa podatkowa – 5 733 zł

(limit dotyczy sumy darowizn od jednej osoby w ciągu 5 lat)

Kiedy darowizna w rodzinie jest całkowicie zwolniona?

Zwolnienie (bez limitu kwotowego) przysługuje, jeśli:

✔ darowizna zostanie zgłoszona na formularzu SD-Z2 w ciągu 6 miesięcy
✔ środki pieniężne zostaną przekazane przelewem na rachunek obdarowanego

Darowizna w gotówce – stanowisko organów

To obecnie jeden z najważniejszych problemów praktycznych.

Aktualne podejście organów podatkowych jest restrykcyjne:

• przekazanie darowizny w gotówce (np. „do ręki”)
  ➜ pozbawia prawa do zwolnienia, nawet w najbliższej rodzinie
• konieczne jest udokumentowanie przelewu:
  • z konta darczyńcy
  • na konto obdarowanego

Zmiana podejścia w interpretacjach

W starszych interpretacjach, m.in.:

• interpretacja Ministra Finansów z 15 lutego 2012 r. (PL/LM/834/10/BNJ/12/41)
• interpretacja z 18 sierpnia 2017 r. (0111-KDIB4.4015.84.2017.2.MPU)
• interpretacja z 25 kwietnia 2019 r. (0111-KDIB2-2.4015.58.2019.1.MZA)

dopuszczano bardziej elastyczne podejście (liczył się faktyczny przepływ środków).

Natomiast nowsze interpretacje (np. z 28.10.2022 r., sygn. 0111-KDIB2-3.4015.140.2022.1.AD) potwierdzają, że:

• warunek przelewu na rachunek obdarowanego ma charakter bezwzględny,
• nie wystarczy, że środki zostały przekazane „w jego imieniu” lub „na jego rzecz”.

Podobne stanowisko prezentowane jest również w innych interpretacjach, w których odmówiono zwolnienia, gdy środki:

• zostały przekazane bezpośrednio na rachunki osób trzecich (np. wierzycieli),
• nie trafiły na konto obdarowanego.

W takich przypadkach organ uznaje, że warunek z art. 4a ustawy nie został spełniony.

Wnioski praktyczne

Aby uniknąć podatku:

✔ zawsze przekazuj darowiznę przelewem
✔ unikaj gotówki i płatności „pośrednich”
✔ pamiętaj o zgłoszeniu SD-Z2

Uwaga: nawet darowizna od najbliższej rodziny może zostać opodatkowana, jeśli nie spełniono wymogów formalnych.